Mülakat soruları ve cevapları: kendi örneklerinle hazırlan

Sorulardan önce üç küçük hazırlık

İlan, CV ve şirketin kendi sayfasını yan yana açın. İlandaki görevlerin karşısına hangi deneyiminizin veya projenizin uygun olduğunu yazın. Görüşmede kullanmak için bir problem çözme, bir ekip çalışması ve bir öğrenme örneği seçin. Bu çalışmalar iş, staj, okul veya gönüllü bir görevden gelebilir.

Harvard’ın mülakat rehberi de şirketi araştırmayı, CV’ye hâkim olmayı ve cevapları prova etmeyi önerir. Aşağıdaki örnekler bir şirketin gerçek soru listesi değildir; kendi hazırlığınızı yapabilmeniz için oluşturulmuş çalışma iskeletleridir. Görüşmede kullanılan sorular ve değerlendirme biçimi rolünüze göre değişebilir.

Kaynak: Harvard MCS: mülakat hazırlığı ↗

• İlandaki önemli görevleri ve açıklama isteyebileceğiniz noktaları not alın.
• CV’nizde yazan her proje veya görev için kişisel katkınızı hatırlayın.
• Görüşmenin tarihini, adresini veya çevrimiçi bağlantısını doğrulayın.

‘Kendinizden bahseder misiniz?’

Bu soruya bütün hayat hikâyenizi anlatmak yerine şu anki durumunuz, ilgili bir çalışmanız ve hedefiniz üzerinden cevap verebilirsiniz. İlk taslağı yaklaşık bir dakika içinde anlatmayı deneyin; bu süre zorunlu bir kural değildir. Karşı taraf ayrıntı isterse ilgili bölümü genişletin.

‘Neden bizim şirketimizde çalışmak istiyorsunuz?’

Şirketin büyüklüğü veya tanınırlığı tek başına bütün cevabınız olmak zorunda değil. Ürünü, hizmeti, hedeflediği kullanıcı veya ilandaki görevlerden gerçekten ilginizi çeken bir nokta seçin. Şirketin sayfasında okumadığınız bir başarıyı veya bilmediğiniz bir çalışma kültürünü varmış gibi anlatmayın.

Bir cevap taslağı şöyle kurulabilir: ‘İlanınızdaki [görev] bölümü ilgimi çekti. [Önceki çalışma] sırasında benzer bir konuda [katkı] yaptım. Bu rolün [somut yönü] üzerinde çalışmak istiyorum.’ Bu yapı şirketi övmekten çok, rol ile aranızdaki bağlantıyı gösterir.

‘Güçlü yönünüz nedir?’ ve ‘Neyi geliştiriyorsunuz?’

Güçlü yönü bir sıfat ve bir örnekle birlikte anlatın. ‘Düzenliyim’ demek yerine, bu beceriyi hangi işte kullandığınızı açıklayın. Örneğin gerçekten yaptıysanız bir ekip çalışmasında görev listesini nasıl takip ettiğinizi anlatabilirsiniz. Söylediğiniz beceri hedef işte de kullanılabilir olmalı.

Geliştirmek istediğiniz bir alan için gerçek bir durum seçip şu anda ne yaptığınızı söyleyin. ‘Çok mükemmeliyetçiyim’ gibi kendiliğinden güçlü yön gibi duyulması amaçlanan bir cevap yerine, davranış ve gelişim adımını açıklamak daha net olabilir. Kendinizi bütün görevlerde yetersiz ilan etmeniz de gerekmez; sorunun kapsamını koruyun.

‘Bir sorunu nasıl çözdüğünüzü anlatın’

Olayı dört parçaya ayırın: durum neydi, sizin göreviniz neydi, ne yaptınız ve ne çıktı? Önce uzun bir arka plan anlatıp kendi katkınıza hiç gelmemek sık yaşanabilen bir dağılmadır. Teknik ayrıntıları yalnızca problemi anlamak için gerekli olduğu kadar kullanın.

Sonuç her zaman büyük bir başarı olmak zorunda değildir. Bir yaklaşım işe yaramadıysa neyi değiştirdiğinizi veya ne öğrendiğinizi anlatabilirsiniz. Ekip çalışmasında ‘biz’ ile toplam sonucu, ‘ben’ ile kendi sorumluluğunuzu ayırın. Ölçmediğiniz bir hız, maliyet veya performans oranı üretmeyin.

1. Durum: Problemi ve gerekli bağlamı bir veya iki cümleyle açıklayın.
2. Görev: Sizin sorumluluğunuz neydi?
3. Eylem: Hangi adımları bizzat attınız?
4. Sonuç: Ne değişti, ne öğrendiniz veya hangi çıktı hazırlandı?

Mülakatta sizin sorabileceğiniz sorular

İlanın zaten açıkça yanıtladığı bir bilgiyi tekrar sormak yerine merak ettiğiniz ayrıntıyı seçin. Maaş beklentisi sorulursa önce rolün kapsamını, çalışma düzenini ve yan hakları netleştirebilirsiniz. Güncel ücret verisi olmayan bir rehberdeki rastgele rakamı kendi beklentiniz yerine kullanmayın. Görüşmenin sonunda paylaşılan tarihleri başvuru listenize kaydedin.

• Bu rolde ilk dönemde öncelik vermemi beklediğiniz işler neler?
• Birlikte çalışacağım ekip ve görev dağılımı nasıl?
• Bu pozisyonda iyi bir başlangıcı nasıl değerlendiriyorsunuz?
• Çalışma düzeni ve ekip içi iletişim nasıl ilerliyor?
• Sürecin sonraki adımı ve yaklaşık takvimi nedir?

Görüşmeden önce son prova

Bir arkadaşınıza veya kendi ses kaydınıza iki cevabınızı anlatın. ‘Hangi işi hedeflediğim anlaşılıyor mu?’, ‘Örnekteki katkım belli mi?’ ve ‘Soruyu gerçekten cevapladım mı?’ diye kontrol edin. Cevaplarınız çok uzuyorsa ayrıntıyı azaltın, gerçek örneği koruyun.

Çevrimiçi görüşmede mikrofon, kamera ve bağlantıyı önceden deneyin. CV’nizin son halini ve kısa notlarınızı erişilebilir tutun. Notları tamamen okumak yerine hatırlatıcı olarak kullanın. Görüşmede yeni bir soru geldiğinde düşünmek için kısa bir an istemeniz, bilmediğiniz bir konuda deneyim uydurmaktan daha tutarlı bir yaklaşım olur.

Sık sorulan sorular